Όταν τα ΟΧΙ είναι αυθεντικά κι απόλυτα

Με το χαμόγελο στα χείλη, πίστη στον Θεό και εμπιστοσύνη στην εθνική ηγεσία δεν υπάρχει αντίπαλος για τους Έλληνες.

"Έξω ολόκληρη η Αθήνα είχε ξεχυθεί στους δρόμους αλαλάζοντας. [...] χιλιάδες κόσμος ζητωκραύγαζαν και όρμησαν στον περίβολο του Υπουργείου Εξωτερικών που πλημμύρισε από έξαλλους νέους και κύκλωσε το αυτοκίνητο του Μεταξά που παρουσιάστηκε στην εξώπορτα για να επιβιβαστεί. Κρατούσε το μπαστούνι στο χέρι και τον πλαισίωναν οι δύο σωματοφύλακές του. [...] όταν το πλήθος τον είδε, παραφρόνησε. Στεκόμουν λίγο πιο πίσω του και είδα τον δικτάτορα να ζει την ωραιότερη, ίσως, στιγμή της ζωής του. Έκανε νόημα με το μπαστούνι του να μεριάσουν οι σωματοφύλακες και παραδόθηκε στην ανθρωποπλημμύρα που τον σήκωσε στους ώμους και τον πήγε, κραυγάζοντας τον εθνικό ύμνο, απέναντι στο Γενικό Επιτελείο. Είχε κανείς την εντύπωση ότι η Ελλάς ήταν ένα

Μια ελληνική ασύμμετρη απειλή

«Για την καινούργια Βουλή εγκαινιάζεται μια νέα εποχή, όπου δεν θα καθιερωθεί επ’ ουδενί λόγω το σταμάτημα των εργασιών της στις 12 η ώρα. Θα συνεχίζεται και μετά τις 12. Διότι το μέγα νομοθετικό έργο που έχει η Κυβέρνηση να πραγματοποιήσει δεν ημπορεί ποτέ να συζητηθεί και εγκριθεί από τη Βουλή, αν διαιωνίζεται η συζήτηση ενός νομοσχεδίου επί 3-4 συνεδριάσεις».
Μιχαήλ Σ. Στεφανίδης, βουλευτής ΠΑΣΟΚ – προεδρεύων Βουλής, 11 Ιανουαρίου 1982

Πότε εγκαινιάστηκε αυτή η «νέα εποχή» στο Κοινοβούλιο; Τι ήταν αυτό το τόσο επείγον που έπρεπε να... τελειώσει οπωσδήποτε, παρόλο που σήμαιναν μεσάνυχτα, οι βουλευτές είχαν κουραστεί και οι περισσότεροι βρίσκονταν ήδη υπ' ατμόν; Αυτό που έπρεπε να τελειώσει ήταν η ελληνική γλώσσα και ο ένσαρκος φορέας της, ο λαός. Εκείνη τη νύχτα η Βουλή εκτελούσε στα έξη μέτρα την γλωσσική συνέχειά μας και καθιέρωνε τη μονοτονική, απλουστευμένη, ισοπεδωμένη ορθογραφία και κατ' επέκτασιν μια σειρά από λογικές διαδικασίες και συνειρμούς, διαφορετικούς σε σχέση με τις συνήθεια χιλιετιών. Σαν να απέκτησε δικαιώματα πρόσβασης κάποιος στους υπολογιστές όλων των Ελλήνων και εγκατέστησε εξαιρετικά κατώτερο λογισμικό στην θέση ενός υπερεξελιγμένου που ήδη είχαν. Όλα παίζονταν και παίζονται εκεί. Στο λογισμικό των ανθρώπων. Το λειτουργικό σύστημα που

Η χίμαιρα, οι Έλληνες και η ομορφιά

Ο ναός του Ποσειδώνα στο Σούνιο λούζεται με το φως της πανσελήνου.

«Πόσο απερίγραπτα εξαίσιος είναι επομένως ο Όμηρος, ο οποίος ως μεμονωμένο ον, έχει μ' αυτή την απολλώνια λαϊκή κουλτούρα την ίδια σχέση που έχει ο μεμονωμένος καλλιτέχνης του ονείρου με την ικανότητα του λαού και της φύσης γενικά για όνειρα. [...] Ο αληθινός σκοπός κρύβεται κάτω από μια χίμαιρα: κι ενώ απλώνουμε τα χέρια για να την πιάσουμε, η φύση πετυχαίνει τον σκοπό της εξαπατώντας μας. Στους Έλληνες, η 'θέληση' ήθελε να δει τον εαυτό της μέσα στη μεταμόρφωση της μεγαλοφυΐας και του κόσμου της τέχνης· τα πλάσματά της, για να δοξαστούν έπρεπε να νιώσουν τα ίδια πως ήταν άξια να δοξαστούν· έπρεπε να ξαναδούν τον εαυτό τους σε μια ανώτερη σφαίρα, δίχως να λειτουργεί σαν προσταγή ή σαν μομφή αυτός ο τέλειος κόσμος της θέασης. Αυτή είναι η σφαίρα της ομορφιάς, στην οποία αυτά έβλεπαν την ίδια τους την αντανάκλαση, τους Ολύμπιους».
Φρίντριχ Νίτσε, «Η Γέννηση της Τραγωδίας», εκδόσεις Βάνιας, σελ. 67

Επί σειρά ετών, δεκαετιών, αιώνων (ίσως και να έχει συμπληρωθεί ακόμα και χιλιετία) διεξάγονται δύο παράλληλες εκστρατείες. Η μια έχει στόχο την εμπέδωση της ομορφιάς ως βασικό στοιχείο της ανθρώπινης καθημερινότητας. Η άλλη, την ασχήμια – ως νοείται η έλλειψη σχήματος και η αφαίρεση της Τέχνης από το είναι και το σκέπτεσθαι των πολυάριθμων εκπροσώπων του είδους μας. Η παράταξη της ομορφιάς και του αναβιβασμού του ανθρώπου σε καθαρή ιδέα αλλά με παλλόμενη σάρκα, σφύζον αίμα και κοχλάζουσα συνείδηση έχει ένα πλεονέκτημα. Μπορεί, είτε ερωτηθεί σχετικά είτε όχι, να

Οι σύγχρονοι «Γιόζεφ Κ» είναι Έλληνες

Στην μεγάλη φωτογραφία, μια σκηνή από τη «Δίκη», όπως την γύρισε ο Όρσον Ουέλς, με πρωταγωνιστή τον Άντονι Πέρκινς. Στη μικρή ένθετη ο Φραντς Κάφκα. 

«Διαθέτουμε το λίγο μυαλό που χρειάζεται για να καταλάβουμε πως οι ανώτερες αρχές, τις οποίες υπηρετούμε, προτού διατάξουν μια σύλληψη, είναι πολύ καλά πληροφορημένες τόσο για τους λόγους που επιβάλλουν μια τέτοια ενέργεια, όσο και για την ταυτότητα του προσώπου που θα συλληφθεί. Δεν υπάρχει περίπτωση λάθους σ' αυτό το σημείο. Η υπηρεσία μας, όσο αφορά τουλάχιστον τις κατώτερες βαθμίδες της που μπορώ να ξέρω πώς λειτουργούν, δεν αναζητά με δική της πρωτοβουλία τους πολίτες με ένοχη συνείδηση, αλλά, όπως ορίζει ο νόμος, έλκεται από την ενοχή, και μόνο τότε στέλνει εμάς τους φύλακες». Φραντς Κάφκα, «Η Δίκη», έκδοση της «κυριακάτικης Ελευθεροτυπίας», σελ. 12

Υπάρχουν δύο τρόποι να αισθανθείς το δέος, την σύγχυση, το υπόγειο, ανεκδήλωτο, ανήμπορο και σταθερό μίσος κάθε ευσυνείδητου ανθρώπου απέναντι στην εξουσία. Ο πρώτος είναι να ζεις σε οποιοδήποτε οργανωμένο ή ανοργάνωτο κράτος. Ο δεύτερος είναι η ανάγνωση της «Δίκης» του Κάφκα. Ο τσεχοεβραίος συγγραφέας (1883-1924) δεν ήθελε να μείνει κανένα δικό του γραπτό διαθέσιμο στο κοινό έπειτα από το πέρας της σύντομης ζωής του. Ευτυχώς, ο φίλος του Μαξ Μπροντ (1886-1968) αντιμετώπισε «αντάρτικα» τη θέληση του Κάφκα, να παραδοθούν στο πυρ ή στο πολτοποιητικό μηχάνημα τα έργα, οι σημειώσεις και η αλληλογραφία του έπειτα από τον αναμενόμενο θάνατό του από φυματίωση. Ο Μπροντ όχι μόνο δεν

Η δυστυχία ουδέποτε ταίριαζε στους Έλληνες

«Η πραγματική αλήθεια είναι ότι σ’ αυτή τη γη ήρθαμε για να ευημερήσουμε και να προκόψουμε όλοι, για να βιώσουμε τούτη την υπέρτατη ανθρώπινη εμπειρία με καρδιά χαρούμενη κι ανάλαφρη, χωρίς να πασχίζουμε διαρκώς και να τραβάμε τα μύρια όσα. Ήρθαμε εδώ για να μαθαίνουμε ψυχαγωγούμενοι, για να μεγαλώνουμε χωρίς βάσανα και να δρέπουμε αυτά που επιθυμούμε υπό το φως της απόλυτης επίγνωσης ότι μπορούμε να έχουμε τα πάντα, αρκεί να μάθουμε πώς να ελέγχουμε τις ενέργειές μας... Δηλαδή... τα συναισθήματά μας».
Lynn Grabhorn, «Ξεκίνα! Η Ζωή σε Περιμένει!», εκδόσεις Διόπτρα, σελ. 40

Εμείς οι Έλληνες γεννήσαμε την τραγωδία, η οποία είναι μίμηση πράξεως σπουδαίας και τελείας. Και η εποχή μας κόλλησε σε μια «τραγωδία» δίχως τον ηδυσμένο λόγο, δίχως το πρέπον μέγεθος. Χωρίς την «των τοιούτων παθημάτων κάθαρσιν». Από τον περίφημο ορισμό του Αριστοτέλη κρατήσαμε μόνο τη λέξη «τραγωδία», της οποίας παραλλάξαμε το νόημα. Επικεντρωθήκαμε στην κορύφωση του σπαραγμού, όχι στην αρμονική ανάπτυξη και ολοκλήρωση του δράματος της ζωής μας – συλλογικής και ατομικής. Και στη λέξη «δράμα» παραχαράξαμε...